मुंबई: पश्चिम आशियातील इराणचे संकट अधिक गडद आणि प्रदीर्घ होत चालल्याने भारतीय बँकिंग क्षेत्राकडून अत्यंत सावध पावले टाकली जात आहेत. संभाव्य आर्थिक जोखीम आणि जागतिक अनिश्चिततेचा फटका टाळण्यासाठी भारतीय बँकांनी आखाती देशांमध्ये (Gulf Countries) नवीन व्यवसाय किंवा नवी गुंतवणूक (Fresh Exposure) तात्पुरती रोखली आहे. सध्याच्या घडीला केवळ आधीपासून सुरू असलेल्या व्यावसायिक संबंधांवर आणि कर्जांवरच बारकाईने लक्ष ठेवले जात आहे, जेणेकरून बँकांच्या ताळेबंदावर (Balance Sheet) कोणताही विपरीत परिणाम होणार नाही.
बँकिंग क्षेत्रातील वरिष्ठ सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, आखाती देशांमधील सुरू असलेल्या संघर्षामुळे सध्या भारतीय बँकांच्या व्यावसायिक उलाढालीवर किंवा मालमत्तेच्या गुणवत्तेवर (Asset Quality) कोणताही थेट परिणाम झालेला नाही. मात्र, जागतिक बाजारपेठेतील वाढती अनिश्चितता पाहता खबरदारी घेणे आवश्यक बनले आहे. जोपर्यंत पश्चिम आशियातील परिस्थिती पूर्णपणे स्पष्ट होत नाही, तोपर्यंत 'गल्फ कोऑपरेशन कंट्रीज' (GCC) म्हणजेच आखाती सहकार्य परिषदेच्या सदस्य देशांमध्ये कोणताही नवीन व्यवसाय किंवा नवीन कर्ज करार न करण्याचा निर्णय बँकांनी घेतला आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, सध्या तेथील जुने व्यवहार सुरक्षित आहेत. परंतु, जर हा संघर्ष पुढील पाच ते सहा महिने असाच रेंगाळत राहिला, तर भारताच्या देशांतर्गत अर्थव्यवस्थेवर आणि स्थूल आर्थिक घटकांवर (Macros) काही प्रमाणात ताण येण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
आंतरराष्ट्रीय स्तरावर मर्यादित शाखा असलेल्या काही बँकांनी तर आखाती देशांमध्ये कोणतीही नवीन जोखीम न पत्करण्याचे धोरण आखले आहे. सद्यस्थितीतील भौगोलिक-राजकीय (Geopolitical) घडामोडींचा विचार करता, आखाती क्षेत्रातील नवीन गुंतवणूक पूर्णपणे थांबवणे हाच व्यावहारिक आणि सुरक्षित निर्णय असल्याचे मत बँकिंग वर्तुळातून व्यक्त होत आहे.
इतकेच नव्हे तर, सुरक्षेचा उपाय आणि व्यवसाय सातत्य राखण्याची योजना (Business Continuity Plan) म्हणून काही बँकांनी दुबई व इतर प्रभावित भागांतील आपल्या कर्मचाऱ्यांना व वरिष्ठ अधिकाऱ्यांना तात्पुरत्या स्वरूपात भारतात परत बोलावले आहे.
ज्या भारतीय बँकांचा थेट आखाती देशांमध्ये मोठा व्यवसाय नाही, त्या बँकाही या घडामोडींवर बारीक लक्ष ठेवून आहेत. आंतरराष्ट्रीय स्तरावर सुरू असलेल्या या युद्धजन्य परिस्थितीमुळे जागतिक स्तरावरील व्यवसायाचा वेग काहीसा मंदावला आहे. त्यामुळे नवीन आघाड्या उघडण्याऐवजी सध्या अस्तित्वात असलेली कर्ज खाती सुरक्षित, थकीत विरहित आणि निरोगी ठेवण्यावर बँकांकडून सर्वाधिक भर दिला जात आहे.