पुणे: सायबर गुन्हेगारांनी 'ईमेल स्पूफिंग' या प्रगत तंत्राचा वापर करून भोसरी एमआयडीसी येथील एका नामांकित खासगी अभियांत्रिकी कंपनीला ५५.२५ लाख रुपयांचा गंडा घातला आहे. हा प्रकार २ ते ६ एप्रिल २०२६ या कालावधीत घडला असून, याप्रकरणी शनिवारी भोसरी एमआयडीसी पोलीस ठाण्यात अधिकृत तक्रार दाखल करण्यात आली आहे.
फसवणूक झालेली कंपनी प्रामुख्याने 'व्हॉल्व्ह' निर्मितीचे काम करते. या उत्पादनासाठी लागणारा कच्चा माल ही कंपनी चीनमधील एका पुरवठादार संस्थेकडून आयात करते. २ एप्रिल रोजी कंपनीला एक ईमेल प्राप्त झाला. हा ईमेल हुबेहूब चिनी पुरवठादार कंपनीच्या अधिकृत ईमेल आयडीसारखाच दिसत होता.
हुबेहूब ईमेल आयडी: सायबर चोरट्यांनी मूळ कंपनीच्या ईमेल पत्त्याशी साधर्म्य असलेला 'स्पूफ' ईमेल तयार केला, ज्यामुळे कंपनीच्या अधिकाऱ्यांना संशय आला नाही.
पेमेंटची मागणी: या ईमेलद्वारे पुरवलेल्या कच्च्या मालाचे ५९,००० डॉलर्स (सुमारे ५५.२५ लाख रुपये) देय असल्याचे सांगण्यात आले.
बँक खाते बदलले: विशेष म्हणजे, ही रक्कम चीनऐवजी अमेरिकेतील वॉशिंग्टन डीसी येथील एका खासगी बँकेच्या खात्यात जमा करण्यास सांगण्यात आले होते.
रक्कम वर्ग: विश्वासापोटी भारतीय कंपनीने कोणतीही शहानिशा न करता ही मोठी रक्कम संबंधित बँक खात्यात हस्तांतरित केली.
स्पूफिंग हा फिशिंगचाच एक प्रकार आहे. यात गुन्हेगार एखाद्या विश्वासू व्यक्तीचा किंवा संस्थेचा ईमेल पत्ता वापरून खोटा ईमेल पाठवतात. तांत्रिक फेरफार करून ईमेल असा दाखवला जातो की तो मूळ स्त्रोताकडूनच आला आहे, जेणेकरून वापरकर्ता त्यावर विश्वास ठेवून आर्थिक व्यवहार करेल किंवा गोपनीय माहिती शेअर करेल.
काही दिवसांनी जेव्हा तक्रारदाराने चीनमधील मूळ कंपनीच्या अधिकाऱ्यांशी संपर्क साधला, तेव्हा त्यांना धक्काच बसला. चिनी कंपनीने असा कोणताही ईमेल पाठवला नसल्याचे आणि बँक खाते बदलले नसल्याचे स्पष्ट केले. आपली फसवणूक झाल्याचे लक्षात येताच कंपनीने तत्काळ पोलिसांकडे धाव घेतली.
भोसरी एमआयडीसी पोलिसांनी याप्रकरणी गुन्हा दाखल केला असून सायबर सेलच्या मदतीने तांत्रिक तपास सुरू केला आहे. ज्या बँक खात्यात पैसे वर्ग झाले, त्या खात्याचा तपशील आणि ईमेलचा 'आयपी ॲड्रेस' शोधण्याचे काम सुरू आहे.
व्यावसायिकांसाठी खबरदारीचा इशारा:
परदेशी कंपन्यांशी आर्थिक व्यवहार करताना अचानक बँक खाते बदलल्याचा ईमेल आल्यास, तातडीने फोनवर किंवा व्हिडिओ कॉलद्वारे अधिकृत व्यक्तीशी संपर्क साधून खातरजमा करणे आवश्यक आहे. केवळ ईमेलवर विश्वास ठेवून मोठे व्यवहार करणे टाळावे.