देशातील बँकिंग क्षेत्रासाठी पुढील दोन आर्थिक वर्षे निर्णायक ठरण्याची चिन्हे दिसत आहेत. IIFL Capital च्या ताज्या अहवालानुसार, आर्थिक वर्ष २६ मधील केवळ ३ टक्के वाढीनंतर आर्थिक वर्ष २७-२८ या कालावधीत भारताच्या बँकिंग क्षेत्राच्या उत्पन्नात सुमारे १७ टक्के CAGR ने मजबूत वाढ होण्याची शक्यता आहे.
अहवालात नमूद करण्यात आले आहे की, अनेक तिमाहींनंतर बँकांच्या उत्पन्नात सकारात्मक सुधारणा दिसू लागली असून हा क्षेत्रासाठी वळणबिंदू ठरू शकतो. कर्जवाढीतील वेग, निव्वळ व्याज मार्जिन (NIMs) मधील चक्रीय सुधारणा आणि स्थिर ते सुधारित मालमत्ता गुणवत्ता हे या वाढीमागील प्रमुख घटक असतील.
अहवालानुसार:
खाजगी क्षेत्रातील बँका: ~२०% CAGR
सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका: ~११% CAGR
एकूण बँकिंग क्षेत्र: ~१७% CAGR
कर्जवाढीतील गती, बाँड उत्पन्नातील वाढ आणि कर्ज-ते-ठेव गुणोत्तर (LDR) वरील शिथिल लक्ष यामुळे उत्पन्न पुनर्प्राप्तीस पाठबळ मिळेल. मुदत ठेवींच्या पुनर्मूल्यांकनातील सुमारे ५०% प्रक्रिया शिल्लक असल्याने निव्वळ व्याज मार्जिनमध्ये आणखी सुधारणा होण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे.
स्थिर आणि सुधारित मालमत्ता गुणवत्तेमुळे क्रेडिट खर्च कमी होण्याची अपेक्षा आहे, ज्याचा थेट सकारात्मक परिणाम बँकांच्या एकूण नफ्यावर होईल.
आर्थिक वर्ष २६ च्या पहिल्या नऊ महिन्यांत:
सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांचा कोअर प्री-प्रोव्हिजन ऑपरेटिंग प्रॉफिट (PPOP) वाढ २% नी घसरली.
खाजगी क्षेत्रातील बँकांनी याच कालावधीत ७% वार्षिक वाढ नोंदवली.
सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांसाठी नॉन-कोअर उत्पन्नाचा करपूर्व नफ्यातील (PBT) वाटा २५-३५% दरम्यान आहे, जो खाजगी बँकांच्या तुलनेत अधिक आहे. यामुळे त्यांच्या मुख्य व्यवसायातील कामगिरीवर दबाव असल्याचे संकेत मिळतात.
देशांतर्गत संस्थात्मक गुंतवणूकदार (DII) आणि परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदार (FPI) यांनी अलीकडच्या काळात खाजगी बँकांमधील जास्त वजनाचे एक्सपोजर कमी केले आहे. मागील पाच वर्षांत FPI नी वित्तीय क्षेत्रातील सुमारे १५ अब्ज डॉलर्स किमतीचे शेअर्स निव्वळ विकले आहेत.
तथापि, सुधारित मार्जिन, मजबूत कर्जवाढ आणि मालमत्ता गुणवत्तेतील सुधारणा यामुळे पुढील दोन वर्षांत उत्पन्नात अपेक्षित वाढ होऊन गुंतवणूकदारांचा विश्वास परत मिळण्याची शक्यता आहे.
अहवालानुसार, आर्थिक वर्ष २६ मध्ये बँका सुमारे ३% करोत्तर नफा (PAT) वाढ नोंदवतील. त्यानंतर आर्थिक वर्ष २७-२८ मध्ये कमाईत ठोस उडी दिसू शकते. मजबूत कोअर ऑपरेटिंग कामगिरी आणि उच्च वाढीचा दृष्टिकोन यामुळे खाजगी क्षेत्रातील बँका सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांपेक्षा पुढे राहण्याची शक्यता आहे.
एकूणच, बँकिंग क्षेत्र सध्या पुनरुत्थानाच्या उंबरठ्यावर उभे असून, आर्थिक वर्ष २७-२८ हे वर्ष या क्षेत्रासाठी निर्णायक ठरण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे.