आज मंगळवार, 27 जानेवारी रोजी देशभरातील सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांमध्ये मोठा गोंधळ पाहायला मिळत आहे. युनायटेड फोरम ऑफ बँक युनियन्स (UFBU) या नऊ बँक कर्मचारी संघटनांच्या संयुक्त मंचाने देशव्यापी संप पुकारला आहे. बँक कर्मचाऱ्यांची प्रमुख मागणी म्हणजे पाच दिवसांचा कामाचा आठवडा त्वरित लागू करावा.
या संपामुळे कॅश डिपॉझिट/विथड्रॉल, चेक क्लिअरन्स, पासबुक अपडेट्स, लोन प्रक्रिया आणि इतर शाखा-स्तरीय कामे यावर परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
हा संप अशा वेळी झाला आहे, जेव्हा आधीच 25 जानेवारी (रविवार) आणि 26 जानेवारी (प्रजासत्ताक दिन) असल्यामुळे बँका बंद होत्या. त्यामुळे आता तीन दिवस सलग शाखा-स्तरीय बँक सेवा बंद राहण्याची शक्यता आहे. याचा सर्वाधिक फटका सामान्य नागरिक, व्यापारी, ज्येष्ठ नागरिक आणि लहान उद्योगांना बसू शकतो.
खाजगी बँका आज सामान्यपणे सेवेत राहण्याची अपेक्षा आहे कारण त्यांच्या कर्मचाऱ्यांचे संस्थात्मक संपात सहभाग नाही.
डिजिटल सेवा —
UPI पेमेंट्स
मोबाइल बँकिंग
इंटरनेट बँकिंग
IMPS / NEFT / RTGS
हे सामान्यपणे कार्यरत राहतील आणि ऑनलाइन व्यवहारात कोणताही मोठा अडथळा अपेक्षित नाही.
एटीएम रोख उपलब्धता
रोख पैशांची उपलब्धता स्थानीय स्तरावर काही समस्या (cash shortages) व कमतरता उद्भवू शकते, कारण शाखा कर्मचाऱ्यांची संख्या कमी असू शकते.
किरकोळ शाखा सेवा
रोख व्यवहार, चेक क्लिअरन्स, सुरक्षित ठेव ही सेवांमध्ये अडचणी येऊ शकतात.
बँक कर्मचारी संघटनांची मुख्य मागणी म्हणजे सर्व शनिवारी सुट्टी देऊन पाच दिवसांचा कामाचा आठवडा लागू करणे. मार्च 2024 मध्ये इंडियन बँक्स असोसिएशन (IBA) सोबत हा प्रस्ताव मान्य झाला होता, मात्र सरकारकडून अजून अधिकृत अधिसूचना जारी झालेली नाही. त्यामुळे कर्मचारी नाराज असून त्यांनी आंदोलनाचा मार्ग निवडला आहे.
1. जर मोठी रक्कम रोख हवी असेल किंवा चेक क्लिअर करायचा असेल, तर आज त्या कामासाठी बँक शाखेला जाण्याचा पुनर्विचार करा.
2. डिजिटल बँकिंगचा वापर जास्तीत जास्त करा त्यामुळे कोटी ग्राहकांची कामे अडथळ्याशिवाय चालू राहतील.
3. काही ATM मशीनवर रोख कमी उपलब्ध असू शकते. आपली रोखेची आवश्यकता आधीच निश्चित करा.
4. खाजगी बँकांची सेवा आज सामान्य राहण्याची शक्यता असल्यामुळे त्यांच्याकडे पर्यायी व्यवहार करता येऊ शकतात.
आजचा बँक संप ग्राहकांवर थेट विरोध करणारा नाही, तर बँक कर्मचाऱ्यांच्या काम-जीवन संतुलनासाठी आणि 5-दिवसीय आठवड्याच्या मागणीसाठी आहे. ग्राहकांनी आजच्या दिवसाचे नियोजन पूर्वीच करून ठेवावे आणि गरजेच्या व्यवहारांसाठी डिजिटल पर्यायांचा वापर करावा.
