चिपळूण: ऑनलाईन डिजिटल क्रांतीच्या युगात बँकिंग व्यवहार जितके सोपे झाले आहेत, तितकीच सायबर गुन्हेगारांची सावली अधिक गडद होत चालली आहे. चिपळूण शहरातील महालक्ष्मी नगर परिसरातून एक अत्यंत धक्कादायक आणि चिंताजनक प्रकार समोर आला असून, 'एसबीआय योनो' (SBI YONO) ॲपच्या अपडेट/पडताळणीच्या नावाखाली एका ८६ वर्षीय ज्येष्ठ नागरिकाचा मोबाईल हॅक करून तब्बल ५ लाख २६ हजार २७९ रुपयांचा गंडा घालण्यात आला आहे.
डिजिटल तंत्रज्ञानाची पुरेशी माहिती नसलेल्या ज्येष्ठ नागरिकांना लक्ष्य करून त्यांची आयुष्यभराची पुंजी लुटणाऱ्या या नव्या 'डिजिटल दरोड्या'मुळे चिपळूण शहरात तीव्र खळबळ उडाली आहे.
पोलीस सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, चिपळूण येथील महालक्ष्मी नगर (लाड सभागृहासमोर) परिसरातील 'योगायोग निवास' येथे राहणारे कविश्वर कृष्णाजी बापट (वय ८६) हे घरात असताना त्यांना ७ मार्च रोजी सकाळी ११ वाजण्याच्या सुमारास एका अज्ञात व्यक्तीचा फोन आला.
संबंधित फोन करणाऱ्या भामट्याने आपण 'एसबीआय योनो ॲप'च्या मुख्य कार्यालयातून बोलत असल्याचे भासवले. बँकेचे ॲप अपडेट करणे किंवा खात्याशी संबंधित माहिती अद्ययावत करण्याच्या बहाण्याने त्याने बापट यांच्याकडून त्यांच्या सेव्हिंग खात्याची गुप्त माहिती मिळवून घेतली. त्यानंतर काही क्षणांतच भामट्याने बापट यांचा मोबाईल पूर्णपणे हॅक केला.
७ मार्च रोजी सकाळी ११ ते ८ मार्च रोजी दुपारी १२ या २४ तासांच्या कालावधीत, वृद्धाच्या खात्यातील गोपनीय माहितीचा गैरवापर करत भामट्याने विविध ऑनलाईन ट्रान्सफरद्वारे ५,२६,२७९ रुपये परस्पर स्वतःच्या खात्यावर वर्ग करून लंपास केले.
आपली फसवणूक झाल्याचे लक्षात येताच कविश्वर बापट यांनी तातडीने चिपळूण पोलीस ठाणे गाठून आपबिती सांगितली. त्यांच्या तक्रारीवरून चिपळूण पोलिसांनी अज्ञात फोन करणाऱ्या भामट्याविरुद्ध:
भारतीय न्यायसंहिता (BNS) २०२३ मधील कलम ३१८(२) (फसवणूक)
माहिती तंत्रज्ञान (IT) कायदा कलम ६६ (ब)
अन्वये गुन्हा दाखल केला आहे. या प्रकरणाचा पुढील तपास चिपळूण पोलीस गांभीर्याने करत असून, संशयित नंबर आणि बँक खात्यांचे 'डिजिटल फूटप्रिंट्स' ट्रेस केले जात आहेत.
या घटनेने पुन्हा एकदा सिध्द केले आहे की, सायबर भामटे आता तांत्रिकदृष्ट्या अनभिज्ञ असलेल्या ज्येष्ठ नागरिकांना आपले सोपे सावज (Soft Target) बनवत आहेत. बँक अधिकारी कधीही फोनवरून पिन (PIN), ओटीपी (OTP), पासवर्ड किंवा बँकेची खाजगी माहिती मागत नाहीत, हा नियम वारंवार सांगूनही भामट्यांच्या संमोहनयुक्त बोलण्याला नागरिक बळी पडत आहेत.
ज्या वयात शांत आणि सुरक्षित आयुष्याची गरज असते, त्या वयात बँक खात्यातील कष्टाची रक्कम एका फोन कॉलवर गायब होणे ही अत्यंत उद्विग्न करणारी बाब आहे. सायबर पोलिसांनी अशा गुन्हेगारांच्या मुसक्या आवळण्यासाठी अधिक आक्रमक होण्याची गरज तर आहेच, शिवाय कुटुंबियांनीही घरातील वृद्धांना ऑनलाईन फ्रॉडबाबत सातत्याने जागरूक करणे ही काळाची गरज बनली आहे.
बँक कधीही फोनवर माहिती मागत नाही: कोणताही बँक प्रतिनिधी फोनवरून युझर आयडी, पासवर्ड, OTP किंवा कार्ड डिटेल्स मागत नाही.
अज्ञात लिंकवर क्लिक करू नका: 'YONO App Blocked' किंवा 'KYC Update' असे मेसेज आल्यास मेसेजमधील लिंकवर कधीही क्लिक करू नका.
फोन हॅकिंगपासून सावध राहा: अनोळखी व्यक्तीच्या सांगण्यावरून मोबाईलमध्ये 'AnyDesk', 'TeamViewer' किंवा कोणतेही संशयास्पद ॲप डाऊनलोड करू नका.
तातडीने तक्रार करा: ऑनलाईन फसवणूक झाल्यास पहिल्या १ तासात (Golden Hour) १९३० (1930) या राष्ट्रीय सायबर क्राईम हेल्पलाइन नंबरवर किंवा cybercrime.gov.in वर तत्काळ तक्रार नोंदवा.