तरुणांच्या कल्पकतेला उद्योगाचे बळ देण्यासाठी आणि देशभरातील नव्याने स्थापन झालेल्या सहकारी संस्थांना आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करण्यासाठी युवा सहकार – सहकारी उपक्रम समर्थन व नवोन्मेष योजना प्रभावीपणे राबवली जात आहे. ही योजना राष्ट्रीय सहकारी विकास महामंडळ (NCDC) मार्फत, सहकार मंत्रालय यांच्या प्रशासकीय नियंत्रणाखाली चालते आणि केंद्र सरकारच्या Startup India व Stand-Up India उपक्रमांशी सुसंगत आहे.
सहकारी क्षेत्रात नवकल्पना आणणाऱ्या तरुण उद्योजकांना आज भांडवलाची मोठी गरज असते. बँक कर्जातील कठोर अटी व जास्त व्याजदर यामुळे अनेक कल्पना प्रत्यक्षात येत नाहीत. ही अडचण दूर करण्यासाठी युवा सहकार योजना किफायतशीर वित्तपुरवठा, सुलभ नियम आणि व्याज सवलत देऊन सहकारी संस्थांना उभारी देते.
किमान ३ महिन्यांपासून कार्यरत असलेली नव्याने नोंदणीकृत सहकारी संस्था
नाविन्यपूर्ण व उद्यमशील प्रकल्प सादर करणाऱ्या संस्था
देशभरातील कोणत्याही राज्यातील पात्र सहकारी संस्था
मुदत कर्जावर २% व्याज सवलत
प्रकल्प-आधारित निधी – अर्ज व मूल्यांकनानंतर मंजुरी
सोप्या कर्ज अटी व परवडणारा वित्तपुरवठा
स्टार्टअप व सामाजिक उद्योजकतेला चालना
समावेशकतेला चालना देण्यासाठी काही गटांसाठी अटी शिथिल करण्यात आल्या आहेत:
ईशान्येकडील राज्यांतील सहकारी संस्था
NITI Aayog ओळखलेल्या आकांक्षी जिल्ह्यांतील संस्था
१००% महिला, अनुसूचित जाती/जमाती किंवा दिव्यांग सदस्य असलेल्या सहकारी संस्था
या संस्थांना प्रकल्प खर्चाच्या ३०% ऐवजी फक्त २०% इक्विटी योगदान देणे आवश्यक आहे.
११ फेब्रुवारी २०२६ रोजी प्रसिद्ध माहितीनुसार, योजनेतील निधी पूर्णपणे प्रकल्पाच्या गुणवत्तेवर आधारित आहे. विशेष म्हणजे, झारखंड राज्यातून अद्याप एकही प्रस्ताव प्राप्त झालेला नाही, ही बाब सहकारी संस्थांसाठी संधी म्हणून पाहिली जात आहे.
योजना केवळ कर्जपुरवठ्यापुरती मर्यादित नसून, सहकारी मॉडेलद्वारे रोजगारनिर्मिती, ग्रामीण विकास आणि स्थानिक अर्थव्यवस्थेला बळ देण्याचे उद्दिष्ट ठेवते. योग्य प्रकल्प, नाविन्यपूर्ण कल्पना आणि सामूहिक सहभाग असल्यास युवा सहकार योजना तरुणांना उद्योगविश्वात यशस्वी होण्यासाठी मजबूत व्यासपीठ ठरू शकते.
सहकारी क्षेत्रात नवसंजीवनी देणारी ही योजना तरुण उद्योजकांसाठी सुवर्णसंधी आहे. कमी व्याजदर, सुलभ अटी आणि विशेष सवलतींमुळे अधिकाधिक सहकारी संस्था पुढे येतील आणि “सहकारातून समृद्धी” या संकल्पनेला नवे बळ मिळेल.