न वापरलेले क्रेडिट कार्ड बंद करा; एका क्लिकवर मिळवा रिझर्व्ह बँकेचे संरक्षण!

शाखेत फेऱ्या मारण्याची गरज नाही: नेट बँकिंग आणि ॲपद्वारे घरबसल्या कार्ड बंद करण्याचे ५ टप्पे
RBI credit card cancellation rules
बँकेला दणका! क्रेडिट कार्ड बंद करण्यास उशीर झाल्यास रोज ₹५०० दंड
Published on

मुंबई: तुम्ही एकापेक्षा जास्त क्रेडिट कार्ड वापरत आहात आणि न वापरलेले कार्ड बंद करण्याचा विचार करत आहात? तर ही बातमी तुमच्यासाठी अत्यंत महत्त्वाची आहे. अनेकदा ग्राहक क्रेडिट कार्ड बंद करण्यासाठी अर्ज करतात; मात्र, बँका सहजासहजी कार्ड रद्द न करता ही प्रक्रिया लांबवत ठेवतात. परंतु, रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाच्या (RBI) नियमांनुसार, बँकेने वेळेत क्रेडिट कार्ड बंद केले नाही, तर ग्राहकाला दररोज ₹५०० भरपाई मिळू शकते.

अनेकदा न वापरलेले कार्ड तसेच ठेवल्यास वार्षिक शुल्क (Annual Fees) लागणे, क्रेडिट स्कोअर (CIBIL) खराब होणे आणि सुरक्षेचे प्रश्न निर्माण होणे अशा समस्या उद्भवतात. म्हणूनच न वापरलेले कार्ड वेळेत बंद करणे हिताचे ठरते.

रिझर्व्ह बँकेचे ४ महत्त्वाचे नियम: ग्राहकांना मिळालेले अधिकार

बँकांनी क्रेडिट कार्ड बंद करण्याच्या प्रक्रियेत दिरंगाई करू नये यासाठी रिझर्व्ह बँकेच्या 'मास्टर डायरेक्शन'नुसार खालील कठोर नियम लागू करण्यात आले आहेत:

  1. ७ दिवसांची मुदत: कार्डवरील सर्व थकीत रक्कम (Dues) पूर्ण भरलेली असल्यास, अर्ज मिळाल्यापासून ७ कामकाजाच्या दिवसांत (Working Days) बँकेला कार्ड बंद करणे बंधनकारक आहे.

  2. दररोज ₹५०० दंड: जर बँकेने ७ दिवसांत कार्ड बंद केले नाही, तर ८ व्या दिवसापासून कार्ड औपचारिकपणे बंद होईपर्यंत बँक ग्राहकाला दररोज ₹५०० दंड भरपाई म्हणून देईल.

  3. शाखेत जाण्याची सक्ती नाही: बँक ग्राहकाला प्रत्यक्ष शाखेत (Branch) येण्यासाठी सक्ती करू शकत नाही. नेट बँकिंग, मोबाईल ॲप, कस्टमर केअर किंवा ईमेलद्वारे ही सुविधा देणे बँकेला अनिवार्य आहे.

  4. सक्षमीकरण व संदेश: कार्ड बंद होताच ग्राहकाला एसएमएस (SMS) किंवा ईमेलद्वारे तात्काळ लेखी पुष्टीकरण देणे आवश्यक आहे.

अलीकडेच एका बँकेने ग्राहकाच्या खाते बंद करण्याच्या अर्जावर महिने न महिने कारवाई न केल्यामुळे, ग्राहकाला तब्बल ₹३.२१ लाख भरपाई देण्याचे निर्देश देण्यात आले होते.

RBI credit card cancellation rules
AI मुळे क्रेडिट कार्ड अधिक सुरक्षित

क्रेडिट कार्ड बंद करण्याची योग्य पद्धत आणि दंडाचा दावा कसा करावा?

जर तुम्हाला तुमचे क्रेडिट कार्ड बंद करायचे असेल, तर खालील टप्प्यांचा वापर करा:

  • पायरी १ (थकीत रक्कम भरा): कार्डची सर्व बिले, प्रलंबित EMI आणि ऑटो-डेबिट (Auto-debit) पर्याय पूर्णपणे बंद करा.

  • पायरी २ (ऑनलाईन अर्ज करा): फक्त फोनवर बोलण्यापेक्षा बँकेच्या अधिकृत ॲप, नेट बँकिंग किंवा ईमेलद्वारे विनंती सबमिट करा. यामुळे तुमच्याकडे 'तिकीट किंवा विनंती क्रमांक' (Service Request/Ticket Number) तारखेसह उपलब्ध राहील.

  • पायरी ३ (रिवॉर्ड पॉईंट्स रिडीम करा): नियम ५ नुसार, कार्ड बंद करण्याची विनंती केल्यानंतर शिल्लक रिवॉर्ड पॉईंट्स रिडीम करण्यासाठी ग्राहकाला ३० दिवसांचा अवधी मिळतो.

  • पायरी ४ (नोडल ऑफिसरकडे तक्रार): ७ दिवस उलटूनही कार्ड बंद झाले नाही तर बँकेच्या प्रिन्सिपल नोडल ऑफिसर (PNO) कडे तक्रार ईमेल करा. त्यात तिकीट नंबर नमूद करून रिझर्व्ह बँकेच्या दररोज ₹५०० दंडाच्या नियमाचा उल्लेख करा.

  • पायरी ५ (रिझर्व्ह बँकेकडे ऑनलाईन तक्रार): बँकेने ३० दिवसांत निवारण केले नाही किंवा दंड दिला नाही, तर रिझर्व्ह बँकेच्या cms.rbi.org.in या पोर्टलवर जाऊन थेट ऑनलाईन तक्रार दाखल करा.

Banco News
www.banco.news