पिंपरी-चिंचवड: भक्ती आणि श्रद्धेचा गैरफायदा घेऊन सर्वसामान्य भाविकांना लुटण्याचे सत्र आता डिजिटल जगातही सुरू झाले आहे. द्वारका यात्रेसाठी ऑनलाईन हॉटेल बुकिंग करणे पिंपरीतील एका ज्येष्ठ नागरिकाला चांगलेच महागात पडले. गुगलवर दिसणाऱ्या आकर्षक फोटोंना भुलून त्यांनी पैसे भरले, मात्र प्रत्यक्षात द्वारका गाठल्यावर तिथे हॉटेलऐवजी एक ओसाड आणि पडकी इमारत पाहायला मिळाली. या घटनेने परिसरात खळबळ उडाली असून सायबर गुन्हेगारांच्या वाढत्या जाळ्यामुळे पोलिसांनी धोक्याचा इशारा दिला आहे.
असा रचला बनावट बुकिंगचा सापळा
चिंचवड येथील पीडित ज्येष्ठ नागरिकाने द्वारका यात्रेचे नियोजन करण्यासाठी गुगलवर हॉटेल शोधले. तिथे एका 'अधिकृत' वाटणाऱ्या वेबसाइटवर कमी दरात रूम्स उपलब्ध असल्याचे दिसले. 'लवकर बुकिंग करा, अन्यथा ऑफर संपेल' असा दबाव गुन्हेगारांनी व्हॉट्सअॅपवरून टाकला. विश्वास संपादन करण्यासाठी बनावट कागदपत्रेही दाखवण्यात आली. घाईघाईत क्यूआर कोड स्कॅन करून पैसे भरले गेले, पण जेव्हा ते तिथे पोहोचले, तेव्हा आपली मोठी फसवणूक झाल्याचे त्यांच्या लक्षात आले.
सायबर गुन्हेगारांची कार्यपद्धती:
बनावट वेबसाइट्स: चारधाम, द्वारका, वाराणसी अशा तीर्थक्षेत्रांच्या नावाखाली बनावट वेबसाइट तयार करणे.
घाईचा दबाव: 'मर्यादित जागा' किंवा 'VIP दर्शन' असे आमिष दाखवून तातडीने पैसे उकळणे.
डिजिटल भूलथापा: गुगल सर्चमध्ये जाहिराती देऊन आपली वेबसाइट पहिल्या क्रमांकावर दाखवणे.
ज्येष्ठ नागरिकांनी काय काळजी घ्यावी?
सायबर तज्ज्ञांच्या मते, तांत्रिक ज्ञानाचा अभाव आणि सहज विश्वास ठेवण्यामुळे ज्येष्ठ नागरिक या टोळ्यांचे सोपे लक्ष्य ठरत आहेत. कोणतेही आर्थिक व्यवहार करण्यापूर्वी कुटुंबातील तरुणांशी चर्चा करा किंवा अधिकृत सरकारी पोर्टलचा (जसे की .gov.in) वापर करा.
महत्त्वाची सूचना: फसवणूक झाल्यास तातडीने १९३० या हेल्पलाईन क्रमांकावर फोन करा किंवा www.cybercrime.gov.in वर आपली तक्रार नोंदवा.
