संशोधनानुसार, सर्वेक्षणातील निम्म्याहून अधिक वित्तीय संस्था मार्केटिंगमध्ये जनरेटिव्ह एआयचा वापर करत आहेत. मात्र, कोणत्याही संस्थेने ग्राहकांचा डेटा तात्काळ उपलब्ध आणि एआयच्या वापरासाठी पूर्णपणे तयार असल्याचे सांगितले नाही. त्यामुळे एआयचा वापर वाढत असताना डेटा व्यवस्थापन आणि ग्राहक बुद्धिमत्तेतील अंतर कायम असल्याचे दिसून येते.
सध्याच्या बँकिंग मार्केटिंगमध्ये विशिष्ट ग्राहकवर्ग निवडून त्यांना ठरावीक संदेश किंवा ऑफर देण्यावर मोठ्या प्रमाणात भर दिला जात आहे. मात्र, ग्राहकाला बँकेने कोणत्या सेगमेंटमध्ये ठेवले आहे यापेक्षा त्याला मिळणारी ऑफर, तिची वेळ, ऑनबोर्डिंगचा अनुभव आणि त्याच्या आर्थिक गरजांशी असलेली प्रासंगिकता अधिक महत्त्वाची ठरते.
संशोधनात वैयक्तिकरणाची व्याख्या करणाऱ्या संस्थांपैकी मोठ्या प्रमाणातील संस्था प्रत्यक्षात प्रेक्षकवर्गाची निवड आणि त्यानुसार संदेश पाठविण्याच्या पद्धतीवर भर देत असल्याचे आढळले. त्यामुळे केवळ चांगले लक्ष्यीकरण म्हणजे पूर्ण वैयक्तिकरण नसल्याचे स्पष्ट होते.
जनरेटिव्ह एआयचा वापर सामग्री तयार करण्यासाठी, प्रेडिक्टिव्ह एआयचा वापर ग्राहकांना योग्य ऑफर आणि वेळ निश्चित करण्यासाठी, तर एजेंटिक एआयचा वापर पुढील टप्प्यात स्वयंचलित कृतींसाठी केला जाऊ शकतो. मात्र, या सर्व तंत्रज्ञानाची परिणामकारकता वापरण्यायोग्य आणि अद्ययावत ग्राहक डेटावर अवलंबून आहे.
संशोधनातील सुमारे दोन-तृतीयांश प्रतिसादकर्त्यांनी ग्राहकांचा डेटा विविध प्रणालींमध्ये विखुरलेला किंवा बॅच पद्धतीने अद्ययावत होत असल्याचे सांगितले. त्यामुळे ग्राहकाच्या आर्थिक व्यवहारांमध्ये झालेला ताजा बदल ओळखून त्यानुसार तत्काळ प्रतिसाद देण्याची क्षमता मर्यादित राहू शकते.
विशेष म्हणजे, एआय-आधारित सामग्री आणि सर्जनशीलतेला प्रभावी मार्केटिंग उपायांमध्ये तुलनेने कमी स्थान देण्यात आले असतानाही, त्यासाठीच्या अर्थसंकल्पात मोठी वाढ करण्याचे नियोजन असल्याचे संशोधनातून दिसते. त्यामुळे एआयवरील गुंतवणुकीसोबत डेटा फाउंडेशन मजबूत करण्याची गरज अधोरेखित होते.
बँकिंग क्षेत्रात ठेवी वाढविणे हे महत्त्वाचे व्यावसायिक उद्दिष्ट असले, तरी विद्यमान ग्राहकांशी संबंध अधिक दृढ करणे, ग्राहकाचा बँकेतील एकूण व्यवहारातील वाटा वाढविणे, निष्क्रिय खाती पुन्हा सक्रिय करणे आणि विद्यमान ग्राहक टिकविणे याकडे तुलनेने कमी लक्ष दिले जात असल्याचे संशोधनात नमूद करण्यात आले आहे.
भारतीय सहकारी बँका, नागरी सहकारी बँका आणि पतसंस्थांसाठीही हा मुद्दा महत्त्वाचा ठरू शकतो. उपलब्ध ग्राहक माहितीचा एकत्रित वापर करून ग्राहकाच्या बचत, कर्ज, कार्ड आणि इतर व्यवहारांचा आढावा घेतल्यास त्याच्या संभाव्य गरजा ओळखणे अधिक सुलभ होऊ शकते.
वैयक्तिकरणासाठी मोठ्या तंत्रज्ञान परिवर्तनाऐवजी मूलभूत पायाभूत सुविधांपासून सुरुवात करता येऊ शकते. ग्राहक डेटासाठी स्पष्ट जबाबदारी निश्चित करणे, ग्राहकाच्या व्यवहारांचे एकत्रित आणि नियमित अद्ययावत होणारे चित्र तयार करणे तसेच मार्केटिंग मोहिमांसाठी नियंत्रण गटाचा वापर करून प्रत्यक्ष परिणाम मोजणे, या उपायांचा त्यात समावेश होऊ शकतो.
ग्राहकांच्या डेटाचा अधिक चांगला वापर, योग्य वेळी योग्य संवाद आणि एआयचा परिणामकारक वापर यासाठी बँकांना केवळ मार्केटिंग बजेट वाढविण्याऐवजी डेटा पायाभूत सुविधांमध्येही सातत्याने गुंतवणूक करावी लागणार आहे. मजबूत ग्राहक माहिती हा प्रभावी वैयक्तिकरण आणि एआय-आधारित बँकिंगचा मूलभूत पाया ठरणार आहे.